افتتاحيه  اين برنامه ها در ساعت ۱۰ صبح در تالار اجتماعات اين پارک واقع در خيابان ملاصدرا ،‌ خيابان شيراز شمالي،‌ انتهاي خيابان پرديس،‌ برگزار خواهد شد.   

علاقمندان مي توانند ضمن بازديد از ساعتهاي آفتابي گوناگوني  که از سراسر ايران براي شرکت در اين جشنواره به تهران ارسال شده است از ساعت ۱۴ تا ۱۷ نيز در جلسات سمينار علمي که درباره اين ابزارهاي تاريخي و علمي  و همچنين نحوه  ساخت ساعت آفتابی تدارک ديده شده است،‌شرکت نمايند. پايان بخش اين جشنواره مراسم بررسي آرا و معرفي ساعتهاي برگزيده دومين جشنواره ساعتهاي آفتابي ايران خواهد بود.

همزمان با برگزاری این جشنواره، برنامه‌های گوناگونی در سراسر ایران، به مناسبت روز ساعت‌های آفتابی برقرار است. در تهران، موزه زمان با همکاري رصدخانه زعفرانيه تهران و موسسه توسعه مطالعات علمي،‌ برنامه‌ای را بدین منظور ترتیب داده است. در اصفهان، تاکنون دو مرکز برای برگزاری این جشنواره اعلام آمادگی  کرده‌اند. مرکز نجوم ادیب اصفهان در برنامه‌ای ابتکاری،‌ توری درون شهری را برای بازدید عموم از ساعت‌های آفتابی و شاخص‌های سطح شهر بین ساعات ۹ الی ۱۲ در نظر گرفته است. موسسه آسمان پارس نیز، گروه دیگری است که به برگزاری روز ساعت‌های آفتابی در ميدان زيبا و تاريخي نقش جهان اصفهان و در ضلع غربی مسجد امام اصفهان از ساعت 11 تا 13 خواهد پرداخت.

در مشهد،‌دبیرستان فاتح، محل برگزاری باشگاه‌های نجوم اين شهر ، تا ساعت ۴ بعد از ظهر میزبان برنامه روز ساعتهاي آفتابي خواهد بود،‌ که همراه با کارگاه ساخت و نمایش ساعت آفتابی برگزار مي شود. کتابخانه عمومی سعادت شهر از ساعت ۹ صبح تا ۵ بعد از ظهر برنامه ای را برای بازدید عموم تدارک دیده است.

به مناسبت جشنواره ساعت آفتابي برنامه هاي متنوعي در بوستان ملت رشت برپا خواهد شد، از جمله نمايشگاه مدل هاي مختلف ساعت آفتابي نمايش عکس های ساعت آفتابي سراسر دنيا و نيز مدل های آموزشي جهت معرفي مفاهيمي چون انقلاب تابستاني ، دايره البروج ، آنالمای خورشيدي و ... کارگاه عمومي (ساخت کيت ساعت آفتابي براي عموم مردم) و ... . باشگاه نجوم خرداد ماه گيلان نیز در همین رابطه، از ساعت ۱۱ الی ۱۳ روز پنج شنبه ۳۱ خرداد، مقارن با سالروز تاسيس انجمن نجوم ثاقب گيلان و جشنواره ملي ساعت آفتابی، در ساختمان انجمن نجوم ثاقب واقع در همین بوستان برگزار مي شود. سخنران اصلي اين برنامه استاد جناب آقاي دکتر محمد باقري هستند که با موضوع ساعت های آفتابي به ارائه سخنراني مي پردازند، اين برنامه هم چنين شامل ارائه تازه ترين خبرهاي نجومي ، کارگاه ساعت آفتابي اوريگامي ، معرفي کتاب ، ارائه سخنراني با موضوع جهت يابي به کمک خورشيد ، نگاهي به عملکرد انجمن نجوم ثاقب گيلان و ... خواهد بود. همچنين کارگاه آموزشي ۲ ساعته ساخت ساعت آفتابي شامل آموزش ساخت و مدرج کردن چند نوع ساعت و ساخت نمونه کيت هاي ساعت آفتابي نیز در این روز برگزار می شود.

در شهر ري نيز با همکاري پژوهشسراي دانش آموزي ناحيه ۱ اين شهر ،‌برنامه متنوعي اي به مناسبت اين روز برگزار خواهد شد.

لازم به ذکر است که علاوه بر گروه نجوم مهبانگ در زاهدان در شهرهای کرمانشاه،‌ تبریز و بسطام  نیز برنامه‌هایی به این مناسبت از طرف گروه های فعال این شهرها تدارک دیده شده است

به نقل از آسمان پارس

اين سفينه فضايی قرار است پنجشنبه وارد جو زمين شود و در مرکز فضایی کندی در فلوریدا فرود آید.

مأموريت اصلی آتلانتيس نصب واحد جديدی از باتری های خورشيدی در ايستگاه بين المللی فضايی و جايگزينی کلی آندرسن فضانورد آمريکايی به جای سونيتا ويليامز فضانورد ديگر اين کشور بود.

خانم ويليامز با بيش از شش ماه حضور در ايستگاه بين المللی فضايی رکوردار طولانی ترين حضور فضانوردان زن در فضا شده است.

هفت خدمه آتلانتيس همچنين در دوره حضور خود در ايستگاه بين المللی فضايی عمليات مقدماتی نصب واحد جديدی از تاسيسات اين ايستگاه به نام واحد کلمبوس را به اتمام رساندند.

واحد کلمبوس ايستگاه بين المللی فضايی بخش اصلی تعهد يک صد ميليون دلاری سازمان فضايی اروپا به آی اس اس است و قرار است تا پايان سال ۲۰۰۷ به اين ايستگاه ملحق شود.

سرنشينان آتلانتيس در زمان استقرار خود در ايستگاه بين المللی فضايی همچنين با از کار افتادن بخشی از سامانه رايانه ای آی اس اس مواجه شدند.

با اين که علت مشکل به وجود آمده برای اين سيستم رايانه ای ساخت روسيه هنوز به طور کامل مشخص نشده ولی با رفع نسبی اين مشکل که عملکرد بخش عمده ای از تاسيسات آی اس اس را مختل کرده بود، مسؤولان سازمان هوا-فضای آمريکا، ناسا، از وضع موجود ابراز رضايت کرده اند.

يکی ديگر از فعاليت های فضانوردان آمريکايی در مدت حضور در مدار زمين، تعمير بخش آسيب ديده عايق حرارتی شاتل آتلانتيس بود.

اين لايه محافظ به علت نامشخصی آسيب ديده بود و مسؤولان ناسا نگران برگشت سالم سرنشينان آتلانتيس به زمين بودند.

دومين جشنواره ساعتهاي آفتابي ايران در روز پنجشنبه 31 خردادماه 1386 برابر با انقلاب تابستانی در سراسر ایران برگزار خواهدشد. لیست شهرهای برگزار کننده این برنامه را در ادامه خبر مشاهده خواهید نمود.

تهران : تالار اجتماعات اين پارک واقع در خيابان ملاصدرا ،‌ خيابان شيراز شمالي،‌ انتهاي خيابان پرديس، از ساعت 10 صبح الی 17

اهواز : خیابان سلمان فارسی، خیابان علم الهدی، نبش سیروس، ساختمان نور، طبقه دوم، از ساعت 10 الی 15 تلفن 2213161

 مشهد : ‌دبیرستان فاتح، محل برگزاری باشگاه‌های نجوم اين شهر ، تا ساعت ۴ بعد از ظهر میزبان برنامه روز ساعتهاي آفتابي خواهد بود،‌ که همراه با کارگاه ساخت و نمایش ساعت آفتابی برگزار مي شود. کتابخانه عمومی سعادت شهر از ساعت ۹ صبح تا ۵ بعد از ظهر برنامه ای را برای بازدید عموم تدارک دیده است.

 شهر ري:  با همکاري پژوهشسراي دانش آموزي ناحيه ۱ اين شهر ،‌برنامه متنوعي اي به مناسبت اين روز برگزار خواهد شد.

به مناسبت جشنواره ساعت آفتابي برنامه هاي متنوعي در بوستان ملت رشت برپا خواهد شد، از جمله نمايشگاه مدل هاي مختلف ساعت آفتابي نمايش عکس های ساعت آفتابي سراسر دنيا و نيز مدل های آموزشي جهت معرفي مفاهيمي چون انقلاب تابستاني ، دايره البروج ، آنالمای خورشيدي و ... کارگاه عمومي (ساخت کيت ساعت آفتابي براي عموم مردم) و ... . باشگاه نجوم خرداد ماه گيلان نیز در همین رابطه، از ساعت ۱۱ الی ۱۳ روز پنج شنبه ۳۱ خرداد، مقارن با سالروز تاسيس انجمن نجوم ثاقب گيلان و جشنواره ملي ساعت آفتابی، در ساختمان انجمن نجوم ثاقب واقع در همین بوستان برگزار مي شود. سخنران اصلي اين برنامه استاد جناب آقاي دکتر محمد باقري هستند که با موضوع ساعت های آفتابي به ارائه سخنراني مي پردازند، اين برنامه هم چنين شامل ارائه تازه ترين خبرهاي نجومي ، کارگاه ساعت آفتابي اوريگامي ، معرفي کتاب ، ارائه سخنراني با موضوع جهت يابي به کمک خورشيد ، نگاهي به عملکرد انجمن نجوم ثاقب گيلان و ... خواهد بود. همچنين کارگاه آموزشي ۲ ساعته ساخت ساعت آفتابي شامل آموزش ساخت و مدرج کردن چند نوع ساعت و ساخت نمونه کيت هاي ساعت آفتابي نیز در این روز برگزار می شود.

تلسکوپ اشعه ایکس

نظر یادتون نره

دانشمندان ریاضیدان راه حل ساده ای به نام اختلاف منظر یافته اند که با این شیوه می توان به راحتی فاصله اجسام دور را محاسبه کرد.برای فهم بهتر ابتدا مثالی می زنیم : مدادی را مقابل چشمان خود بگیرید. ابتدا چشم چپ را ببندید و با چشم راست به آن نگاه کنید. بعد چشم راست را ببندید و با چشم چپ به آن نگاه کنید. حتما" به نظرتان آمده که مداد چند سانتی متر جابه جا شده است. با همین روش ساده بود که اخترشناسان توانستند شعاع کره زمین و به دنبال آن فاصله ماه و خورشید از زمین را پیدا کنند.با دانستن فاصله زمین تا خورشید می توان به راحتی فاصله زمین تا ستاره ها را محاسبه کرد.

اخترشناسان از یک ستاره مشخص دو عکس به فواصل 6 ماه از هم می گیرند. مقتی این دو عکس را با هم مقایسه می کنند به نظر می رسد که ستاره چند درجه در آسمان جابه جا شده است. با داشتن فاصله زمین تا خورشید و زاویه ( نصف زاویه ای که به نظر ستاره جابه جا شده ) و به کمک فرمول مثلثاتی ساده می توان فورا" فاصله چند سال نوری از زمین تا این ستاره را محاسبه کرد.

عكاسي نجومي يكي از لذت بخش ترين فعاليت هاي نجوم آماتوري است . هرچند در نجوم حرفه اي هم بي كاربرد نيست . اما در نجوم حرفه اي به ابزار و روشهاي متفاوتي نياز داريم . براي آشنايي با عكاسي نجومي بايد با ابزار و روشها و تكنيك هاي متفاوتي با اهداف متفاوت در عكاسي نجومي وجود دارد . اين روشها عبارتند از :

1 ـ روش عادي 2 ـ پيگي بك 3 ـ پرايم فوكوس و روشهاي ابداعي ديگر در اينجا به روش عادي عكاسي نجومي مي پردازيم . در اين روش به ابزار زير نيازمنديم . 1 ـ دوربين عكاسي مكانيكي 2 ـ سه پايه دوربين عكاسي 3 ـ فيلم عكاسي با حساسيت مناسب 4 ـ سيم دكلانشور ( وسيله اي كه به كمك آن شاتر دوربين را به مدت دلخواه باز نگه مي داريم ) .حال به دلايل لزوم استفاده از ابزار فوق مي پردازيم .
دوربين مكانيكي امكان تنظيم فاصله ، مدت نور دهي ، استفاده از لنزهاي مختلف را به ما مي دهد . معمولاَ در عكاسي از آسمان فاصله بينهايت را انتخاب مي كنيم تا ستارگان به صورت نقطه اي و در حالت فوكوس ثبت شوند. لازم به ذكر است كه مدت زمان نوردهي و حساسيت فيلم و درجه ديافراگم را با توجه به ميزان تاريكي و روشنايي آسمان و انچه در نظر داريم به روي فيلم عكاسي ثبت كنيم انتخاب خواهيم كرد . ( در اين مقاله منظور از تاريكي و روشنايي آسمان بيشتر ميزان آلودگي نوري آسمان است )

معمولاً به روي دوربين هاي مكانيكي سرعتهاي متفاوت از تا ثانيه و B ثبت شده است . به اين معني كه شاتر دوربين مي تواند از تا ثانيه باز و بسته شود و تصوير را ثبت كند . اما به توجه به نور بسيار كمي كه از ستارگان دريافت مي شود و با توجه به تاريكي زمينة آسمان اين مدتهاي نوردهي كافي نيستند يعني حتي در مدت ثانيه هم ثبت نور ستارگان ممكن نيست ( البته اين مسئله به حساسيت فيلم هم بستگي دارد ) .
از اين رو در عكاسي نجومي از سيم دكلانشور استفاده مي كنيم كه مدت نوردهي را به ميزان دلخواه افزايش مي دهد و امكان ثبت نور ستارگان و جزئيات بيشتري از آسمان را فراهم مي سازد . در اين حالت دوربين را روي سرعت B تنظيم مي كنيم . هنگامي كه مدت نوردهي را افزايش مي دهيم ناچار بايد از سه پايه دوربين عكاسي استفاده كنيم در غير اين صورت تصوير دچار لغزش خواهد شد حساسيت فيلم هايي كه در عكاسي معمولي و روزمره بكار مي روند معمولاً 100 است اما در عكاسي نجومي همانطور پيش از اين گفته شد بايد حساسيت فيلم را با توجه به تاريكي و روشنايي زمينه آسمان انتخاب كرد و معمولاً براي يك آسمان تاريك فيلم با حساسيت 400 توصيه مي شود .

روش كار :
در اين روش كافي است دوربين را روي سه پايه سوار كرده ، هدف عكاسي را مشخص كنيم . دكلانشور را در محل مخصوص آن نصب كرده سرعت B را انتخاب مي كنيم سپس فاصله را تنظيم مي كنيم ( معمولاً ) و ديافراگم را هم معمولاً روي بازترين حالت قرار مي دهيم تا صفحة حساس نور بيشتري را جذب كند سپس به مدت زمان دلخواه نوردهي مي كنيم .

در اين روش ستارگان به صورت رد ستاره اي ثبت مي شوند و اين به دليل حركن وضعي زمين است .
يكي از بهترين هدفهايي كه مي توان براي اين روش انتخاب كرد صور فلكي دور قطبي هستند كه تصاوير بسيار زيبايي را در نوردهي هاي بلند مدت ايجاد مي كنند در اين تصاوير ستاره قطبي كه در امتداد محور زمين قرار دارد بصورت نقطه اي و باقي ستارگان دور قطبي به صورت دو ابر متحدالمركز حول ستاره قطبي ثبت مي شوند .

براي زيبايي بيشتر عكسها مي توان از تلفيق مناظر طبيعي و يا آثار باستاني با زمينه آسمان استفاده كرد

 

امیدوارم خوشتون اومده باشه.(نظر یادتون نره)

کار ساعت آفتابی این است که با توجه به مکان خورشید، ساعت را نشان میدهد.

زمین به دور محور خود که از دو قطب شمال و جنوب میگذرد، در مدت 23 ساعت و 56 دقیقه میچرخد. اما میدانیم که طول شبانه­روز 24 ساعت است. دلیل این امر که مدت چرخش زمین به دور محورش با مدت شبانه­روز یکی نیست این است که زمین در همان حال که به دور خود میچرخد، به دور خورشید نیز میگردد. در مدت یک شبانه­روز، زمین به غیر از اینکه یک دور به دور خود میچرخد، 365/1 مدار خود را نیز طی کرده است، پس اگر بخواهیم که فاصله بین دو ظهر(لحظه­ای که خورشید به بیشترین ارتفاع خود در روز میرسد) را اندازه بگیریم باید به اضافه 23ساعت و 56دقیقه کمی بیشتر نیز بچرخیم تا خورشید دوباره به اوج ارتفاعش برسد. به همین دلیل مدت شبانه­روز با مدت زمان گردش زمین به دور خود متفاوت است و حدود 4 دقیقه بیشتر است.

محور زمین نسبت به صفحه مداری­اش کج است و 23درجه و 26 دقیقه اختلاف دارد. بنابراین در طول یک سال که زمین به دور خورشید میگردد، خورشید همواره یک مسیر را طی نمیکند و بین 23درجه و 26 دقیقه مثبت و 23درجه و 26 دقیقه منفی در حرکت است. به زاویه این حرکت، میل خورشید میگویند.

زمین در هر ساعت 15 درجه به دور خود میگردد. پس به ازای هر ساعت اختلاف از ظهر میتوان 15 درجه به زاویه ساعت 12 اضافه و یا از آن کم نمود. به این زاویه، زاویه ساعتی میگویند. (شبانه­روز 24 ساعت و محیط زمین 360 درجه است. 360 تقسیم بر 24 برابر 15 میشود.)

ساعت آفتابی تشکیل شده است از: 1- شاخص 2- صفحه ساعت

در بیشتر ساعتها شاخص باید به سمت قطب آسمان (به سمت ستاره قطبی) و در واقع موازی با محور چرخش زمین به دور خود باشد تا بتواند همه سال را کار کند و زمان را دقیق نشان دهد. برای این کار زاویه شاخص با سطح افق باید برابر عرض جغرافیایی باشد، بنابراین هر ساعت آفتابی برای عرض جغرافیایی خاصی کارایی دارد.

صفحه ساعت انواع مختلفی دارد که معمولا با توجه به نوع آن، ساعت نامگذاری میشود.

ساعت آفتابی استوایی

در این نوع به جای صفحه ساعت، نیمکره­ای توخالی داریم که دایره اصلی آن 15درجه به ازای هر ساعت مدرج شده است و خطها همانند نصف­النهارهای زمین به دو سر نیمکره متصل شده­اند. ساعتهای صبح در سمت چپ و ساعتهای بعد از ظهر در سمت راست واقع میشوند.

شاخص میله­ای است که از مرکز نیمکره میگذرد و به سمت قطب آسمان بوده و همراستا با محور زمین میباشد. برای این کار زاویه شاخص با سطح افق را برابر عرض جغرافیایی محل تنظیم میکنیم. هرچه شاخص باریکتر باشد، دقت ساعت بیشتر میشود. جای نصب شاخص در مرکز نیمکره بوده و دو سر آن به دو سر نیمکره متصل میشود.

گاهی به جای نیمکره، مستطیلی که 15 درجه­ای مدرج شده دقیقا در جای دایره مرکزی نیمکره قرار میدهند.

ساعت آفتابی استوایی-با شکاف نور

در این مدل شاخص به صورت مستطیلی است که میان آن شکافی وجود دارد. شاخص این ساعت نیز دقیقا همانند ساعت قبلی جایگذاری میشود.

صفحه این ساعت دقیقا همانند ساعت قبل است.

باید توجه داشت که شکاف شاخص به حدی باز باشد که کمی پس از طلوع و کمی قبل از غروب، نور بتواند از آن عبور کند.

ساعت آفتابی استوایی-دو رویه

در این نوع، شاخص میله­ای است که به سمت قطب میباشد. هرچه شاخص باریکتر باشد، دقت ساعت بیشتر میشود.

صفحه این ساعت، دایره­ای است که از دو سمت، 15 درجه به ازای هر ساعت مدرج شده است. در صفحه رویی ساعتهای صبح در سمت راست و ساعتهای بعد از ظهر در سمت چپ واقع میشوند و در صفحه پایینی ساعتهای صبح در سمت چپ و ساعتهای بعد از ظهر در سمت راست واقع میشوند.

صفحه در مرکز، سوراخی برای عبور شاخص دارد و شاخص از میان آن عبور میکند و در واقع شاخص و صفحه با هم زاویه­ای قائم میسازند. شاخص باید با زمین زاویه­ای معادل عرض جغرافیایی بسازد.

در این مدل، نیمه اول سال که خورشید میل مثبت دارد، ساعت از صفحه رویی خوانده میشود و در نیمه دوم سال که خورشید میل منفی دارد، ساعت را از صفحه پایین میخوانند.

ساعت آفتابی قطبی

صفحه در این ساعت مستطیلی است که شاخص در میان طول آن نصب میشود. ساعتهای صبح در سمت چپ و ساعتهای بعد از ظهر در سمت راست واقع میشوند.

شاخص مستطیلی است که طول آن با عرض صفحه برابر است و عرض آن فقط چند سانتیمتر میباشد.

شاخص به گونه­ای باید بر روی صفحه نصب شود که عرض آن بر صفحه عمود باشد و طولش با عرض صفحه همراستا باشد. هرچه لبه بالایی شاخص باریکتر باشد، دقت ساعت بیشتر است.

برای درجه بندی صفحه این بار به گونه ای دیگر عمل میکنیم چون صفحه این ساعت مستطیل است. به ازای هر ساعت از فرمول زیر استفاده میشود که در آن x(میلیمتر) فاصله خط ساعت از شاخص که بر روی ساعت 12 میباشد است و a(میلیمتر) عرض(همان ارتفاع) شاخص میباشد و h زاویه ساعتی میباشد.

X = a . tg h

در جدول زیر فاصله خط ساعتها از شاخص یا همان ساعت 12 بر حسب میلیمتر برای ساعتی با عرض(ارتقاع) شاخص 50 میلیمتر محاسبه شده است.

(فواصل منفی از شاخص به سمت چپ هستند.)

همچنین میتوان از روش ترسیمی زیر استفاده کرد:

روی کاغذ جدایی دایره­ای به شعاع عرض شاخص رسم میکنیم، سپس مماس با دایره خطی رسم میکنیم(a). حال دایره را به قسمتهای 15 درجه­ای تقسیم کرده و هر خط را تا جایی که خط a را قطع کند، ادامه میدهیم. نقاط بدست آمده هر کدام ساعتی است.

حال فاصله بین نقاط را اندازه گرفته و به روی صفحه ساعت منتقل میکنیم. خط مرکزی، شاخص یا همان ساعت 12 است.

همانطور که میبینید ساعت 6 صبح و 6 بعد از ظهر در ساعت قابل نمایش نیست و سایه در بینهایت تشکیل میشود، برای اینکه ساعت در آن ساعتها نیز عمل کند، دو صفحه همانند شاخص در دو سمت صفحه میگذارند.

پس از ساخت این ساعت، آن را به صورتی که شاخص به سمت قطب باشد کار میگذارند که در اینصورت کل ساعت به سمت قطب و موازی با محور زمین خواهد بود.

نکته: فاصله یک ساعت قبل و بعد از ساعت 12 برابر است، همچنین 2 ساعت قبل و بعداز 12 برابرند. در واقع فقط حساب کردن ساعتهای مثبت کافی است.

ساعت آفتابی افقی

مرسوم ترین ساعتهای آفتابی دنیا از این نوع هستند و حتما بسیار آن را مشاهده کرده­اید. ساعتهایی روی زمین و موازی با زمین به شکل دایره و یا 6 و 8 ضلعی که روی آن مثلثی واقع شده است.

شاخص همانطور که معلوم شد، همان مثلث است که گاه میله­ای شکل نیز میباشد. شاخص رو به قطب میباشد و موازی با محور چرخش زمین است پس با افق زاویه­ای معادل عرض جغرافیایی میسازد. باید توجه داشت که هرچه لبه شاخص باریکتر باشد دقت ساعت بیشتر میشود.

صفحه این نوع ساعت کمی پیچیده است چون با استوای زمین موازی نیست و شکلی دایره­ای هم دارد. بنابراین در این ساعت دیگر به ازای هر ساعت 15 درجه مدرج نمیشود و باید نسبت به عرض جغرافیایی آنها را محاسبه کرد که برای این کار از فرمول زیر استفاد میکنیم که در آن x زاویه خط ساعت از ساعت 12 میباشد و L عرض جغرافیایی و h زاویه ساعتی میباشد.

x = Arc tg(sin L.tg h)

در جدول زیر زاویه خط ساعتها با شاخص یا همان ساعت 12 برای عرض جغرافیایی  35 درجه(تهران) برحسب درجه محاسبه شده­است.

(زوایای منفی از شاخص به سمت چپ هستند.)

پس از بدست آوردن زاویه خط هر ساعت از ساعت 12 یا همان شاخص، آنها را از دُم شاخص یعنی جایی که شاخص به صفحه فرو رفته است رسم میکنیم.

ساعتهای صبح در سمت چپ و ساعتهای بعد از ظهر در سمت راست واقع میشوند.

نکته: زاویه یک ساعت قبل و بعد از ساعت 12 برابر است، همچنین 2 ساعت قبل و بعداز 12 برابرند. در واقع فقط حساب کردن ساعتهای مثبت کافی است.

ساعت آفتابی عمودی

این نوع ساعت برای دیوارهایی است که کاملا رو به جنوب هستند. اگر دیوار کاملا رو به جنوب نباشد، باید محاسبتی اعمال شود که در اینجا به بیان آنها نمیپردازیم.

برای ساخت این ساعت، دقیقا همانند ساعت آفتابی افقی عمل میکنیم، با این تفاوت که ساعت را برای متمم عرض جغرافیایی میسازیم. و هنگام نسب آن را بر روی دیوار به صورتی که قسمتی از شاخص که به درون صفحه فرو میرود به سمت قطب باشد، نصب میکنیم.

نکاتی مهم:

1-      برای نصب ساعتهای آفتابی بهتر است از قطب نمای مغناطیسی استفاده نشود چون قطب مغناطیسی با قطب جغرافیایی اندکی متفاوت میباشد. بنابراین ساعت را هنگام شب دقیقا به سمت ستاره قطبی نصب کنید.

2-      ساعت آفتابی زمان ظاهری را با توجه به مکان خورشید نشان میدهد و اغلب زمان آن با زمان محلی که همان ساعت دیواری و مچی ما آن را نشان میدهد متفاوت است. دلیل این امر این است که ساعت هر کشور با توجه به نصف­النهار مرکزی آن تنظیم میشود تا ساعت شهرهای مختلف با هم متفاوت نباشد و در کارها اختلال پیش نیاید. اما ساعت آفتابی با توجه به نصف­النهاری که از آن مکان میگذرد کار میکند. نصف النهار مرکزی ایران 52.5 درجه است، هر شهری که در سمت راست(شرق) آن واقع است به ازای هر درجه اختلاف 4 دقیقه از زمان محلی کاهش و هر شهری که در سمت چپ(غرب) آن واقع است به ازای هر درجه اختلاف 4 دقیقه به زمان محلی افزایش میابد تا زمان ساعت آفتابی بدست آید.

3-      در ساعتهای آفتابی افقی و قطبی و عمودی و استوایی میتوان اثر حرکت میل خورشید را در یک سال که به آن آنالما میگویند، ثبت کرد. برای این کار روی شاخص علامتی ثابت که به آن اصطلاحا گره میگوییم میگذاریم و سپس هر روز سر ساعتی معین جای سایه گره را روی صفحه علامت گذاری میکنیم، پس از یک سال خطی منحنی روی صفحه بوجود می­آید.

مهمترین اصل در ساخت ساعتهای آفتابی ذوق هنری و سلیقه و دقت است، امیدوارم با تلاش و پشتکار ساعتهای آفتابی زیبا و دقیقی بسازید.

منبع:مجله نجوم

اتحادیه نجوم تاریخ برگزاری روز و هفته نجوم را تا سال 1393 اعلام کرد  .........

دو فضانورد شاتل طی سومین پیاده روی فضایی در هفته جاری در خارج از ایستگاه بین المللی یک پارگی در سپر حرارتی شاتل را که در جریان پرتاب ایجاد شده بود تعمیر کرده اند.

همزمان مهندسان روس موفق به راه اندازی یکی از سیستم های کامپیوتری ایستگاه که چند روز قبل از کار افتاده بود شده اند.

این سیستم کامپیوتری دستگاه های تامین اکسیژن، وضعیت جهت یابی ایستگاه و همچنین بازوهای مکانیکی صفحات خورشیدی را کنترل می کند.

ایستگاه فضایی در این چند روز برای حفظ جهت از چهار ژیروسکوپ خود استفاده می کرد.

لاینت مدیسون، از سخنگویان ناسا در شهر هوستون، گفت که کامپیوترها "مجددا راه اندازی و فعال شده اند و این خبر خوبی برای همه است."

مهندسان در روسیه و آمریکا طی این روزها سخت در تلاش بودند علت مشکل کامپیوتری را بیابند.

پیشتر ناسا گفت که کامپیوترها موقتا راه افتادند، اما فعلا خاموش نگاه داشته شده اند تا فرآیند مشکل یابی ادامه یابد.

ولادیمیر سولوویوف، رئیس اتاق کنترل روسی ایستگاه، نیز اعلام کرده بود که مهندسان یک سیستم تولید اکسیژن به نام "الکترون" را خاموش کرده اند زیرا برای ادامه کار به کامپیوترهایی که ایراد پیدا کرده بود اتکا داشت.

با این حال جان خدمه ایستگاه در خطر نبود و یک مقام ناسا در تایید این موضوع گفت فعلا طرحی برای تخلیه اضطراری ایستگاه فضایی لازم نیست.

مقام های فضایی روسیه گفته بودند درحال بررسی ایده اعزام پیش از موعد فضاپیمای باری "پروگرس" به ایستگاه بین المللی برای تحویل قطعات یدکی برای کامپیوترها هستند، البته اگر مشکلات به زودی حل نشود.

پیاده روی فضایی

از سوی دیگر جیم رایلی و دنی اولیواس دو تن از خدمه آتلانتیس طی سومین پیاده روی فضایی در این ماموریت که شش ساعت طول کشید مشغول تعمیر لایه حرارتی شدند.

اولین وظیفه آنها تعمیر لایه حرارتی ورآمده زیر شاتل بود که اکنون انجام شده است. طول ناحیه حرارتی ورآمده که هنگام پرتاب شاتل از "کیپ کاناورال" فلوریدا در روز جمعه ایجاد شد حدود 10 سانتیمتر بود.

کار این لایه ممانعت از نفوذ حرارت شدید به داخل شاتل حین بازگشت آن به جو زمین است. به عقیده مهندسان این قطعه از لایه حرارتی در اثر نیروهای آیرودینامیک هنگام پرتاب شل شده بود.

خدمه شاتل آتلانتیس ابتدا قرار بود 11 روز را در ایستگاه فضایی بگذرانند اما ماموریت آنها برای دو روز تمدید شده است تا تعمیر لایه حرارتی انجام شود.

آتلانتیس که جمعه گذشته پرتاب شده بود روز یکشنبه در کنار ایستگاه بین المللی فضایی پهلو گرفت.

پرواز کنونی شاتل قرار بود دومین ماموریت ناوگان شاتل در سال جاری به فضا باشد اما بارش تگرگی غیرعادی در ماه فوریه در فلوریدا باعث خسارت دیدن مخزن سوخت شاتل و عقب افتادن برنامه پرتاب از اواسط مارس به ماه جاری شد.

علیرغم تاخیرها، مدیران ناسا ابراز اطمینان می کنند که خواهند توانست ایستگاه فضایی را پیش از بازنشستگی شاتل ها در سال 2010 تکمیل کنند.

ناسا در نظر دارد برای تحویل قطعات بزرگ، قطعات یدکی و سایر تدارکات به ایستگاه، 15 پرواز دیگر با شاتل ها انجام دهد. به علاوه یک ماموریت هم برای سرویس کردن تلسکوپ فضایی هابل در ماه سپتامبر 2008 انجام خواهد شد.

اصطلاحاتي كه بايد بدانيد
مانند هر زمينه تخصصي ديگري، نجوم هم اصطلاحات مخصوص خودش را دارد. افراد تازه‌وارد به‌سرعت به‌عباراتي مانند «ثانيه قوس»، «قدر چهار» و «بُعد» برخورد مي‌كنند. اما نااميد نشويد، اين اصطلاح‌ها را به‌خوبي ياد مي‌گيريد. در اينجا مروري سريع بر مهمترين اصطلاحات نجومي و مفاهيم آنها كه شما به‌دانستن آنها نياز داريد، خواهيم داشت.

مقياس‌ها در آسمان

مشت شما ۱۰ درجه از آسمان را مي پوشاند

افراد مبتدي اغلب براي توصيف فواصل در اسمان دچار مشكل مي‌شوند. شما هم ممكن است در گفتگويي مانند اين گفتگو گرفتار شده باشيد:
«آن دو ستاره را مي‌بيني؟ همان دو ستاره كه تقريباً ۸ اينچ از هم فاصله دارند؟
بله، اما به‌نظر من ۶ فوت از هم فاصله دارند.»
شكلي كه اينجا وجود داشت اين بود كه فواصل را در آسمان نمي‌توان با مقياس‌هاي خطي مانند فوت يا اينچ بيان كرد. روشي كه براي اين‌كار وجود دارد، فاصله زاويه‌اي است.
ستاره‌شناسان ممكن است بگويند كه دو ستاره از هم ده درجه ( ْ۱۰) فاصله دارند. اين به ‌آن معناست كه اگر از چشم شما به‌هر يك از آن ستاره‌ها، خطوطي رسم شوند، آن دو خط به‌رأس چشم شما يك زاويه ْ۱۰درجه تشكيل مي‌دهند. خيلي ساده!
مُشت خود را در طول بازويتان قرار دهيد و از پشت آن با يك چشم خود نگاه كنيد. مشت شما از يك سو تا سوي ديگر تقريباً ْ۱۰ از آسمان را مي‌پوشاند. نوك انگشت در طول بازو، حدود ْ۱ را مي‌پوشاند. عرض خورشيد و ماه هركدام ْ۲/۱ است. طول ملاقه دب‌اكبر ْ۲۵ و از افق تا نقطه بالاي سر (سرسو، سمت‌الرأس) هم ْ۹۰ است.
فاصله زاويه‌اي، تقسيمات كوچكتري هم دارد. يك درجه از ۶۰ دقيقه قوس و هر دقيقه قوس هم از ۶۰ ثانيه قوس تشكيل شده است.
اگر دو جسم با فاصله يك ربع درجه از هم ظاهر شوند، ستاره‌شناسان ممكن است آن را به‌صورت ۱۵ دقيقه قوس يادداشت كنند (به‌اختصار َ۱۵). پُرنورترين سياره‌ها معمولاً فقط با جدايي زاويه‌اي چند ده ثانيه قوس از زمين ديده مي‌شوند.
يك تلسكوپ ۵ اينچ مي‌تواند جزيياتي را با جدايي زاويه‌اي ۱ ثانيه قوس ( ً۱) مشخص كند. اين مقدار، پهناي يك سكه يك پِني است كه از فاصله ۴ كيلومتري ديده شود (۵/۲ مايل).

مختصات در آسمان

بعد یا  right ascension و میل یا declination

آسمان شب از زمين، مانند گنبد عظيمي به‌نظر مي‌آيد كه ستاره‌ها به‌سطح داخلي آن چسبيده‌اند. اگر زمين زيرِ پاي ما ناپديد مي‌شد، آن‌گاه مي‌توانستيم ستارگان را در هر سوي خودمان ببينيم (و احساس هيجان‌انگيز معلق بودن در مركز يك كره پهناور و پُرستاره را تجربه كنيم).
ستاره‌شناسان موقعيت ستاره‌ها را به‌وسيله موضعي كه آنها روی كره آسمان دارند، تعيين مي‌كنند. زمين را درحالي كه در مركز كره آسمان معلق است، مجسم كنيد و مدارهای طول و عرض جغرافيايی را روی آن تصور كنيد، آنها را به‌سمت خارج باد كنيد تا روي سطح داخلي كره آسمان قرار بگيرند. حالا اين مدارها صفحه مختصاتي را روی آسمان فراهم آورده‌اند كه موقعيت هر ستاره‌ای را مشخص مي‌كند. همان‌گونه كه طول و عرض جغرافيايي موقعيت هر نقطه روی زمين را مشخص مي‌كنند. در آسمان، عرض جغرافيايي، «ميل» و طول جغرافيايي، «بُعد» ناميده مي‌شود. اينها مختصات استاندارد آسمان هستند.
ميل به‌درجه، دقيقه قوس و ثانيه قوس شمالي (+) و يا جنوبي (-) از استواي سماوی، تقسيم مي‌شود. بُعد با درجه تقسيم‌بندی نشده است، بلكه به‌ساعت‌ها (h)، دقيقه‌ها (m) و ثانيه‌های زمانی (s)، از ۰ تا ۲۴ ساعت تقسيم مي‌شود.
ستاره‌شناسان اين تنظيم را سال‌ها پيش وضع كردند، زيرا زمين هر دور كامل به‌دور خودش را در حدود ۲۴ ساعت كامل مي‌كند. بنابراين كره آسمان، با صفحه مختصات ثابتی كه روی آن قرار دارد، به‌نظر مي‌آيد كه تقريباً هر ۲۴ ساعت يك دور كامل را مي‌پيمايد.
ولي تغييرات كوچكي هم وجود دارند. مختصات سماوي يك ستاره بعد از گذشت سال‌ها، بتدريج تغيير مي‌كند كه اين تغييرات از تغيير جهت آهسته محور زمين در فضا كه حركت تقويمي نام دارد، ناشی مي‌شود. زماني كه بُعد و مِيل در كتاب‌ها و اطلس‌ها داده مي‌شوند، شما اغلب تاريخ سالي مانند ۲۰۰۰.۰. را ضميمه آنها مشاهده مي‌كنيد (لفظ ۰.. به‌معنای زمان آغاز سال است: نيمه شب اول ژانويه). اين تاريخ زماني است كه تا آن هنگام، مختصات داده شده صحيح هستند. براي بيشتر اهداف آماتوري، اين ميزان تصحيح، چون خيلي ناچيز است، زياد مهم نيست.

درخشندگی

قدر برخي از ستاره ها را مشاهده مي کنيد

درخشندگی يك ستاره (يا هر چيز ديگري در آسمان) قدر ناميده مي‌شود. شما با اين اصطلاح زياد مواجه خواهيد شد. روش قدرسنجي حدود ۲۱۰۰ سال پيش آغاز شد، يعنی زمانی كه ستاره‌شناس يوناني، ابرخُس، ستاره‌ها را به‌رده‌های درخشندگی تقسيم كرد و پُرنورترين ستاره‌ها را «قدر اول» ناميد كه به‌سادگي، «بزرگترين» معني مي‌دهد. ستاره‌هايی را كه كمی كم‌نورتر بودند، «قدر دوم» ناميد، يعني دومين مرتبه بزرگی و به‌همين ترتيب تا كم‌نورترين ستاره‌هايي كه مي‌توانست ببيند و آنها را قدر ششم ناميد.
با اختراع تلسكوپ، رصدگران مي‌توانستند ستاره‌های حتی كم‌نورتر را هم ببينند. به‌اين‌گونه قدرهاي ۷، ۸، و ۹ هم اضافه شدند. امروز دوربين‌هاي دوچشمي مي‌توانند ستاره‌هايي از قدر ۹ و تلسكوپ‌های ۶ اينچ آماتوري قدرهاي ۱۲ و ۱۳ را هم نشان دهند. تلسكوپ فضايي هابل ستارگانی از قدر ۳۰ را هم ديده كه تقريباً ۱۰ ميليارد بار كم‌نورتر از كم‌نورترين ستاره‌هايی هستند كه با چشم غيرمسلح قابل مشاهده‌اند.
در سوی ديگر اين مقياس، به‌نظر مي‌آيد كه بعضی از ستاره‌های قدر اول ابرخس، بسيار پُرنورتر از بقيه هستند. براي اصلاح اين موضوع، اين مقياس حالا اعداد منفي را هم دربر مي‌گيرد. وِگا (Vega) از قدر صفر و شباهنگ، پُرنورترين ستاره آسمان از قدر ۴/۱– مي‌درخشند. زهره حتي از اين هم درخشان‌تر است و معمولاً از قدر ۴- مي‌درخشد. ماه كامل هم از قدر ۱۳- و خورشيد هم از قدر ۲۷- مي‌درخشد.

فواصل

فاصله پروکسيماي قنطورس، نزديک ترين ستاره به ما ۲/۴ سال نوري است

زمين در هر سال يك‌بار به‌دور خورشيد مي‌گردد و فاصله‌اش از خورشيد به‌طور ميانگين ۱۵۰ ميليون كيلومتر يا ۹۳ ميليون مايل است. اين فاصله يك واحدنجومي ناميده مي‌شود كه يك واحد سودمند و قابل استفاده براي اندازه‌گيری فواصل در منظومه شمسي است.
فاصله‌ای را كه نور در مدت يك سال طی می كند، يك سال نوری ناميده مي‌شود (يك سال نوری برابر است با ۵/۹ تريليارد كيلومتر يا ۹/۵ تريليارد مايل يا ۶۳۰۰۰ واحدنجومی).
به‌اين نكته توجه كنيد كه سال نوری مقياسی برای فاصله است نه زمان... درست مانند كيلومتر يا مايل. بيشتر ستارگان پُرنور آسمان بين چند ده سال نوری تا چند هزار سال نوری از ما واقع شده‌اند.
نزديكترين ستاره به‌ما، يعنی آلفا-قنطورس، فقط ۳/۴ سال نوری از ما فاصله دارد. كهكشان آندرومدا، نزديكترين كهكشان بزرگ در آن سوی راه‌شيری، ۵/۲ ميليون سال نوری از ما فاصله دارد.
ستاره‌شناسان حرفه‌ای اغلب از واحد ديگری هم براي بيان فواصل بزرگ استفاده مي‌كنند كه پارسك نام دارد. يك پارسك برابر است با ۲۶/۳ سال نوری (در اينجا چيزيی كه شما را واقعاً شگفت‌زده مي‌كند، اين است كه يك پارسك فاصلی ما از ستاره‌اي است كه به‌هنگام حركت زمين به‌اندازه IAU به‌دور خورشيد، اختلاف منظری برابر يك ثانيه قوس را نسبت به‌پس‌زمينه ستارگان داشته باشد).
يك كيلو پارسك برابر ۱۰۰۰ پارسك و يك مِگاپارسِك يك ميليون پارسك است.
خيلي سخت نبود، اين‌طور نيست!

منبع:مجله نجوم

 تشکیل ابرنو اختر : زندگی هر ستاره ابر غول دارای بیش از 10 جرم خورشیدی در انفجاری عظیم به نام ابرنواختر پایان می یابد. این انفجار آنچنان پر انرژی است که شاید از کهکشان کاملی با میلیاردها ستاره، درخشنده تر شود. شاید تا مدتی از دید ناظر زمینی این ابر نواختر به صورت ستاره تازه و خیلی درخشان به نظر برسد. اگر از این انفجار، هسته ای با 4/1 الی 3 جرم خورشیدی بجای ماند، هسته کوچک می شود و ستاره نوترونی تشکیل می دهد. اگر جرم هسته از 3 جرم خورشیدی بیشتر باشد، جاذبه آن را وا می دارد که بیشتر منقبض شود تا حفره سیاه تشکیل بدهد.

برای نمونه به شکل 1 که سحابی خرچنگ است و از انفجار یک ابرنواختر پدید آمده توجه کنید .  

اگر چه ابر نواختر ها حوادث نادری هستند .آنها خیلی قوی هستند و می توانند بر زندگی روی سیاراتی که نزدیک ستارگان دور می زنند تاثیر بگذارند . در حقیقت انفجارات ابر نو اختر ها در مدت ها قبل ممکن است بر روی  آب و هوای زمین و تحول زندگی تاثیر گذارده باشند .اگر ابرنواختری حدود 50 سای نوری اتفاق بیافتد بشر اجبار داردکه سطح را رهاکرده ودر زیر زمین حداقل برای چند دهه زندگی کند .انفجار پرتوهای گاما و ذرات پر انرژی از انفجار ابرنواختر ها میتواند اشکال زندگی بسیاری را بکشد و موجب ضرر و زیان ژنتیکی در دیگران شود .تنها راه جلوکیری از این تابش جابجایی جمعیت در داخل تونل های زیرسطح زمین خواهد بود. ابته اگر یک ابر نو اختر صورت بگیرد ما فرصت کافی برای حفر تونل را نداریم .

حتی اگر ما به مدت طولانی در تونل ها برای رادیواکتیو روی سطح زمین زنده بمانیم نبایستی زمین را دوست داشته باشیم هنگامی که در القاء متقابل ژنتیکی که توسط رادیو اکتیویته می توانست زندگی گیاه و حیوان را به طور جدی اصلاح کند.غذا های اساسی بشر شیر کره تخم مرغ گندم سیب زمینی کاهو و گوشت و سبزیجات و... که در شکل های مختلف می باشند .غذا های دریایی صرفاً از اقیانوس به عمل می آید و زندگی گیاهی که باید همچنین اصلاح شود یا توسط انفجار ابرنواختر محلی صدمه ببیند حتی اگر زندگی سطحی تابش را نگه دارد آن به لایه های بالاتر ظریف جو مان که باید آب و هوا را یه طور بر جسته اصلاح کند صدمه می زند . ابرنواختر های محلی پیشنهاد شده اند به عنوان یک علت ممکن برای تغییرات آب و هوای اتفاقی و خاموشی ها در گذشتۀ کرۀ زمین . امکان دارد که هرچند صد میلیون سال یک ابر نو اختر نزدیک به زمین اتفاق بیافتد.چنین انفجاری پیشنهاد شده است به عنوان یک بیان نظری از خاموشی دایناسور ها.

پس ما به نظر میرسد که برای لحظه ای نسبتاً امن باشیم . هیچ ستاره ای داخل 50 سال نوری شناخته نشده است که یک غول سنگین قابل انفجاری مانند یک ابرنواختر باشد . یک داوطلب، ستارۀ متغییر ویژه اتاکارینا(eta carina) می باشد که به طور ضعیفی درک شده است اما بعضی از ستاره شناسان پیشنهاد می کنند که آن یک ستارۀ سنگینی که در حال کاهش بسته اش می باشدو به فرو ریزش نهائی اش در چند میلیون سال آینده نزدیک می شود .در فاصلۀ 3700 سال نوری ما بایستی صدائی داشته باشیم ، اگر چه از قرار معلوم جایگاه مطمئنی است .البته ، یک کوتلۀ سفید ، در حال سرد شدن لبه حد چاندراسکار را میبیند که می تواند فرو ریزش کند و یک انفجار ابرنواختر نوع 1 را تولید کند .حتی یک کوتولۀ نزدیک کاماً ضعیف خواهد بود و بنابر این بایستی بدون هیچ توجهی وجود داشته باشد تا اینکه فرو ریزش کند .

شکل 2 )

 منبع : آسمان پارس

 شماره های جدید دو مجله Sky and Telescope و Astronomy منتشر شدند. 

برنامه رصد اختفاي زهره و ماه دوشنبه 28 خرداد 1386 برگزار مي شود. حضور براي عموم علاقه مندان آزاد است.

مكان: دبيرستان حسين فاتح واقع در كوي آب و برق، ميدان صحيفه (ميدان 800) مقابل اداره برق.

زمان از ساعت 19 الي 20:30

پنجاه و دومين باشگاه نجوم مشهد، پنجشنبه 31 خرداد 1386 از ساعت 16 الي 19 در محل دبيرستان حسين فاتح واقع در كوي آب و برق، ميدان صحيفه (ميدان 800) مقابل اداره برق برگزار خواهد شد. برنامه هاي اين باشگاه عبارت خواهند بود از:

عنوان	سخنران / ارائه دهنده	زمان
اخبار	محمد مهدي مطيعي	16 الي 16:15
آسمان شب	سيد علي اصغر رباني	16:15 الي 16:30
معرفي زيرگروههاي آسمان توس	مسؤولين زيرگروهها	16:30 الي 16:50
نجوم و ادبيات	دكتر رنجبر راد	16:50 الي 17:20
جشنهاي تير ماه	فربد فضايلي جوان	17:20 الي 17:40
كمي بيشتر	ايمان احدي اخلاقي	17:40 الي 17:50
استراحت	-	17:50 الي 18:20
معرفي و محاسبات ساعتهاي آفتابي شاخص ثابت	محمد گوهريان	18:20 الي 19
كارگاه آموزش مقدماتي ساخت تلسكوپ	سيد علي اصغر رباني	18:20 الي 19

در اين باشگاه كارگاه آموزش مقدماتي ساخت تلسكوپ به موازات بخش اختصاصي برگزار خواهد شد.

همگام با ساير گروههاي نجومي كشور، جشنواره ساعتهاي آفتابي در تاريخ 31 خرداد 1386، در مشهد برگزار مي شود. از كليه علاقمندان به شركت در اين جشنواره دعوت مي شود جهت ارائه ساعتهاي آفتابي دست ساز خود و همچنين شركت در جشنواره با شماره 09155009805 تماس حاصل فرمايند.

انجمن نجوم آماتوري آسمان توس مشهد

برنامه رصد غروب خورشيد انقلاب تابستاني جمعه 1 تير 1386 به همراه توضيحات كارشناسان، در پاي برج رادكان برگزار خواهد شد. علاقمندان جهت شركت در اين برنامه مي توانند در تاريخ مذكور قبل از غروب خورشيد (حدود ساعت 18) در كنار اين برج تاريخي حضور بهم رسانند. براي كسب اطلاعات بيشتر مي توانيد با شماره 09155009805 تماس حاصل فرماييد.

محل حركت: بلوار سجاد، خيابان بهار، نبش بهار 13 (تهيه وسيله نقليه به عهده شركت كنندگان مي باشد).

زمان حركت: ساعت 16

نرم افزار sideralis يك نقشه آسمان كامل و بسيار مناسب و قابل استفاده براي بيشتر گوشي هاي تلفن همراه است .

 اين برنامه قابليت هاي فوق العاده اي از جمله آسمان نما ، نقشه ي آسمان ، ديكشنري نجومي و ... دارد كه مطمئنا از كار كردن با آن لذت خواهيد برد .

براي اجراي اين برنامه گوشي تلفن شما بايد JAVA را پشتيباني كنيد . ‌

 براي دانلود اين برنامه كليك كنيد.

براي اطلاع از بروز رساني آخرين نسخه هاي اين برنامه مي توانيد به اين صفحه مراجعه كنيد .

Click image to enlarge.

Aptly named after the Greek goddess of conflict, the icy dwarf planet, Eris, has rattled the general model of our solar system. The object was discovered by astronomer Mike Brown of Caltech in the outer reaches of the Kuiper belt in 2005

Its detection provoked debate about Pluto’s classification as a planet. Eris is slightly larger than Pluto

So if Pluto qualified as a full-fledged planet, then Eris certainly should too. Astronomers attending the International Astronomical Union meeting in 2006 worked to settle this dilemma. In the end, we lost a planet rather than gaining one. Pluto was demoted and reclassified as a dwarf planet along with Eris and the asteroid Ceres, the most massive member of the asteroid belt

Image above: This is an artist's concept of Kuiper Belt object Eris and its tiny satellite Dysnomia. Eris is the large object at the bottom of the illustration. A portion of its surface is lit by the Sun, located in the upper left corner of the image. Eris's moon, Dysnomia, is located just above and to the left of Eris. The Hubble Space Telescope and Keck Observatory took images of Dysnomia's movement from which astronomer Mike Brown (Caltech) precisely calculated Eris to be 27 percent more massive than Pluto. Artwork Credit: NASA, ESA, Adolph Schaller

Adding insult to injury for the former ninth planet, Brown has now determined that Eris is also more massive than Pluto. This new detail was determined by observations of Eris’ tiny moon Dysnomia. The Hubble Space Telescope and Keck Observatory took images of the moon’s movement, from which Brown precisely calculated Eris to be 27 percent more massive than Pluto. In fact, if you scooped up all the asteroids in the asteroid belt they would fit inside Eris, with a lot of room to spare

Currently, Eris is more than three times farther from the Sun than Pluto. It is so cold out there that the dwarf planet’s atmosphere has frozen onto the surface as a frosty glaze. The coating gleams brightly, reflecting as much sunlight as fresh fallen snow. The path Eris takes around the Sun is shaped like an oval rather than a circle. In about 290 years, Eris will move close enough to the Sun to partially thaw. Its icy veneer will melt away revealing a rocky, speckled landscape similar to Pluto’s

پس از تلاش برای به دام انداختن هلال بحرانی جمادی الثانی در شامگاه روز جمعه ، بسیاری از رصدگران در حالیکه آماده بازگشت از رصدگاههای خود می شدند با رویدادی در آسمان مواجه شدند که باعث شد هیجانی دوباره به اردوگاه این رصدگران باز گردد.
در تهران و بر فراز قله دیزین، در حالیمه تنها چند ثانیه از ظهور ماهواره ایریدیومی درخشان در افق شمالی گذشته بود توده ای درخشان و کوچک در افق غربی و در کنار ستارگان راس صورت فلکی جوزا ، در آسمان ظاهر شد که با رنگ سفید مایل به آبی می درخشید این توده در هنگام ظهور تقریبا در سمت ۳۰۸ درجه و ارتفاعی کمتر از ۱۰ درجه قرار داشت . اندکی بعد از ساعت ۲۰:۵۵ دقیقه که این توده ظاهر شده بود کم کم بر درخشش افزوده شد تا اینکه حدود ۲ دقیقه بعد به درخششی معادل قدر مجموع ۶- رسید کم کم این توده که یاد آور شکل گیری دنباله دارها در سرعتی بسیار سریع بود از ناحیه قاعده مخروط خود که رو به آسمان بود گسترش پیدا کرد و سرانجام حدود ۱۲ دقیق بعد در افق جنوبی و در آلودگی نوری تهران از نظرها محو شد.
بلافاصله گزارش های مشابهی از سراسر ایران از منطقه عسلویه، سعادت شهر، سمنان، تخت سلیمان ، غرب تهران و کرمانشاه نیز دریافت شد که همین رویداد در موقعیتی مشابه در این مناطق نیز رصد شده است.
بلافاصله بررسی این موضوع با ارسال عکس ها به مراجع گوناگون و همینطور رایزنی های گسترده با مراکز مرتبط آغاز شد.
جدی ترین سناریو ها در باره این رویداد به ورود قطعه ای از یک دنباله دار به جو زمین یا ورود ماهواره ای در حال سقوط مربوط می شد. برخی گزارش ها از وجود نقطه ای نورانی در زیر مخروط نور حکایت داشت که با بررسی عکس ها و مشخص شدن این درخش در این عکس ها ، فرضیه مربوط به ارتباط این نور با ماهواره ها تقویت شد.
تماس های بعدی با اعضا گروه غیر حرفه ای رصد ماهواره ها ، بررسی مدار های ممکن برای چنین پرتابه ای ، بررسی تمام پرتابهای فضایی که در ۲۴ ساعت قبل از آن رخ داده است و همچنین بررسی گذر تمام ماهواره های بزرگ مقیاس در آن بازه زمانی ، فعالیتهای بعدی بود که صورت گرفت.
بر مبنای جمع بندی نظراتی که تا کنون به دست رسیده است سنارویی که بسیار مورد توجه و قابل اعتنا است مربوط دانستن این پدیده به موشک اطلس است که روز گذشته از پایگاه کیپ کاناورال به فضا پرتاب شد و حامل ماهواره نظامی NRO L-۳۰ بوده است . بر اساس گزارش ها زمان جدا شدن محفظه بار این فضا پیما از محموله نهایی تنها ۴۰ دقیقه پیش از رویت این نور در ایران بوده است.
این پدیده به طور کلی به بازگشت سوخت فضایی به جو معروف است که ممکن است حتی آزاد شدن این سوخت پیش از ورود آن به جو زمین در اثر انجماد سوعت و بارتاباندن نور خورشید به چنین شکلی دیده شود.
با وجود این فرضیه ، حجم انبوهی از مواد آزاد شده ( با توجه به ارتفاع ) و برخی پارامترهای دیگر باعث شده است تا تحقیق در این خصوص ادامه یابد .
نجوم جزییا ت بیشتر و گزارش نهایی این تحقیق ،که توسط گروهی از کارشناسان نجوم و فضا در کشور در حال پیگیری است را به زودی منتشر خواهد کرد.
قابل ذکر است در صورتی که تایید شود این پدیده مربوط به موشک اطلس بوده است در این صورت رصدگران شاهد رویداد کم نظیری در ایران بوده اند که بخش عمده ای از سهم این رصد گسترده را باید به واسطه هلال جذاب ماه دانست.

به نقل از مجله نجوم

شما نمی توانید آن را ببینید. اما وجود دارد. در حد و اندازه نپتون. خودش را درون حلقه ای از گاز در اطراف ستاره فم الحوت مخفی کرده است. چندی پیش که هابل نمائی از این گازها را تهیه کرد دانشمندان متوجه شدند که حلقه اطراف ستاره در حال لنگ زدن است. اما عامل این ارتعاشات چه بود؟ کسی در آن زمان علت را متوجه نشد تا اینکه... 

       حلقه های گاز در اطراف ستاره فم الحوت

وجود چنین حلقه هائی از گاز و غبار در اطراف ستاره های در حال تشکیل عادی است. ستاره ها در چنین مکان هائی متولد می شوند. بادها و انفجارات ستاره ای حاصل از ابرنواختر ها موجب متراکم شدن این گازهای عظیم می شوند و سرانجام طی فرآیند های پیچیده ای ستاره ها به دنیا می آیند ! اما داستان به همین جا ختم نمی شود. سیارات نیز در چنین مکان هائی چشم باز می کنند و پس از تکامل به دور ستاره مادر گردش می کنند. اما اندازه ی آنها متفاوت است. از سیاراتی در حد و اندازه عطارد گرفته تا مشتری. همه نوع رقمی را در آن می یابید. بعضی پس از تشکیل ممکن است در میان گرد و غبار اولیه مخفی بمانند و در نتیجه اثری از آنها دیده نشود. به طور حتم با این راهنمائی ها خود جواب معمای تصویر هابل را یافته اید. درست است. علت لنگ زدن حلقه به خاطر وجود سیاره ای در اطراف ستاره فم الحوت است. این سیاره با ایجاد آشفتگی در حلقه های گاز اطراف ستاره سرانجام وجود خود را به ما اثبات کرد. هم اکنون می توانید نام سیاره ای دیگر در حد و اندازه نپتون را به لیست اکتشافات هابل اضافه کنید.                     

شهریور ماه سال گذشته. همه منتظر شنیدن رای اتحادیه بین المللی نجوم هستند. چه پیش خواهد آمد ؟ آیا جرم تازه کشف شده عضو دهم منظومه شمسی خواهد بود ؟ تا اینکه در کمال ناباوری اتحادیه نجوم رای خود را مبنی بر اخراج پلوتو از لیست سیاره های منظومه شمسی اعلام داشت. بدین ترتیب جرم تازه کشف شده که بعدها " اریس " نامیده شد هم از فهرست سیارات خارج شد. اما داستان به همین جا ختم نمی شود. پس از اعلام نظر اتحادیه نجوم بسیاری از اخترشناسان که اکثریت آنها را منجمان آمریکائی تشکیل می دادند به رای مجمع اعتراض کردند و خواستار برگرداندن لقب سیاره به پلوتو شدند. دلیل اعتراضات آنها هم روشن بود. زیرا پلوتو تنها سیاره ای بود که یک آمریکائی( کلاید تومبا ) آن را یافته بود و اکنون آنها نمی خواستند که نامشان از لیست کاشفان سیارات کنار رود. این بحث ها هنوز کم و بیش ادامه دارد. تا اینکه به تازگی " مایک براون " کاشف اریس به همراه گروهش تحقیقاتی را با استفاده از تلسکوپ فضائی هابل و رصدخانه کک بر روی این سیاره کوتوله انجام دادند.      

فرهنگ نامه متن

آسمان....

شکوه خلقت و خالقی که انسان را آفرید و من در میان این عظمت

فقط یک انسانم....... انسانی که تنها آرزویش زنده ماندن است و

میمیرد تا زنده بماند...

و من و تو و ما ....

در این عظمت سیاهی تنها ترین هستیم...

بهترین جمله که می توانید در مورد آسمان بنویسید

تا با اسم خودتان در مسابقه بهترین جمله در مورد آسمان شرکت کنید

وبلاگ انجمن مهبانگ

پایگاه خبری "سی.ان.ان" روز پنجشنبه خبر داد که سیستم آب و اکسیژن ایستگاه فضایی بین‌المللی از کار افتاد. ..

به گزارش سي‌ان‌ان، اين مشكل فضاپيماي آتلانتيس را نيز كه به آن متصل است، در بر مي‌گيرد.

بر پايه اين گزارش، كارشناسان روسي هنوز علت اين از كار افتادگي اين سيستم را نمي‌دانند.

چنانچه اين اشكال بر طرف نشود، احتمال كوتاه شدن ماموريت فضاپيماي آتلانتيس نيز مي‌رود.

طبق اين گزارش، چنين اتفاقي تاكنون در ايستگاه فضايي بين‌المللي كه توسط رايانه‌هاي روسي كنترل مي‌شود، سابقه نداشته است و اگر متخصصان موفق به برطرف كردن كامل اين اشكال نشوند، در بدترين حالت از سه سرنشين اين ايستگاه خواسته مي‌شود كه آن را ترك كنند.

دانشمندان "سازمان فضانوردی ناسا" فناوری ابداع کرده‌اند که محل مرکز جرم زمین و چگونگی حرکت آن را در فضا با دقیق بیشتری مشخص می‌کند.

به گزارش خبرگزاري يونايتدپرس از پاسادنا در كاليفرنيا، "دونالد آرگوس" از"آزمايشگاه نيرومحركه جت ناسا" يك فناوري ابداع كرده است كه با استفاده از تركيب چهار فناوري فضايي ، حركت مركز جرم زمين را در محدوده يك ميليمتر در سال تخمين مي‌زند.

دانستن محل مركز جرم زمين، چارچوب مرجعي را فراهم مي‌كند كه دانشمندان با كمك آن حركات نسبي موقعيت‌هاي روي سطح زمين، در جو آن و در فضا را تعيين مي‌كنند.

اين اطلاعات براي مطالعه تغيير سطح آب درياها، زمين لرزه، آتشفشان‌ها و واكنش زمين به عقب نشيني صفحه‌هاي يخ حياتي هستند. با اين وجود دقت چنين محاسباتي مشخص نيست.

نتايج اين مطالعه بطور مشروح در شماره ژوئن "مجله بين‌المللي ژئوفيزيك" منتشر شده است.

http://www.hupaa.com/page.php?id=3026 به نقل:

روز جمعه است. همه نگاه ها به آتلانتیس. شمارش معکوس به پایان می رسد.1.2.3.... موتور ها روشن می شوند. در حالی که همه به شعله های قرمز آتلانتیس خیره شده اند این سازه دست بشر از سکوی پرتاب بلند می شود. با بلند شدن شاتل مسئولان بخش پرواز نفس راحتی می کشند. اما هیچ کس نمی داند که چه سرنوشتی در پیش روی آتلانتیس است. سرنوشتی شاید شبیه کلمبیا. باز هم جدا شدن تکه ای از فوم به کار رفته در مخزن سوخت اصلی. اما خوشبختانه این ماموریت پیامدی نظیر انفجار کلمبیا را در پی ندارد. اینک 10 سانتیمتر از فوم جدا شده و همه منتظر این هستند که ببینند چه پیش می آید. شاتل به سفر خود ادامه می دهد و با وجود تمامی مشکلات 48 ساعت بعد به ایستگاه می رسد. " ریک استارکو " فرمانده شاتل به محض رسیدن این خبر شادی بخش را برای مسئولان و ناظران مستقر در هیوستون تگزاس می فرستد. خوشحالی وجود همه را فرا می گیرد. حالا نوبت آن است که فضانوردان توانائی خود را نشان دهند و آموزه های خود را برای تعمیر شکاف موجود به کار بندند. اما سوراخ کجاست ؟

عينك ويژهِ رصد
زماني كه به رصد آسمان شب روي آوردم هيچ ابزاري جز يك جفت چشم نداشتم. تماشاي نور و رنگ سحرآميز شفق و فلق و جادوي ستاره‌ها با چشم غير مسلح بر من بسيار اثر گذاشت. اما زماني كه به آسمان نگاه مي‌كردم، حتي هنگامي كه عينكم را به چشم داشتم، هيچ‌گاه ستاره‌ها را واضح و نقطه‌اي نمي‌ديدم و، بر خلاف تلسكوپ، عينك من پيچ تنظيم وضوح نداشت تا تصوير را بهتر كانوني كنم!
در يك شب رصدي، عينك يكي از همراهانمان را گرفتم و به چشمانم زدم. چشمانم كمي نزديك‌بين است اما چشمان آن رصدگر آن‌قدر ضعيف بود كه بدون عينك تقريباً چيزي را نمي‌ديد. وقتي عينك را زدم سرم گيج رفت. به سختي مي‌توانستم چيزي ببينم اما، زماني كه به آسمان نگاه كردم، متوجه شدم ستاره‌ها روشن‌تر و واضح‌تر از پيش شده‌اند. ناگهان جرقه‌اي در ذهنم زد: ممكن است عينك سابق من براي ديد چشمانم در شب چندان مناسب نباشد. از آن زمان بيش از يك دهه طول كشيد تا من سرانجام بتوانم عينكي ويژهِ ديد شب براي چشمان نزديك‌بينم سفارش دهم و از حداكثر توانايي‌ام در ديد شب استفاده كنم.
در حقيقت، پديده‌اي به نام نزديك‌بيني شبانه (night myopia) در اين ميان دخالت دارد. اين عبارت را نخستين بار از زبان چشم پزشكي نيويوركي به نام بَري سانتيني (Barry Santini) ، كه معالج منجمان بسياري بوده است، شنيدم. او مي‌گويد نزديك‌بيني شبانه پديده‌اي است كه موجب مي‌شود چشم انسان در شب تمايل بيشتري به نزديك‌بيني داشته باشد. اين پديده بود كه موجب مي‌شد هنگامي كه عينكي قوي‌تر از عينك معمولي خود به چشمانم زدم ستاره‌ها وضوح بيشتري پيدا كنند.
كريت باوِن، چشم‌پزشكي از دانشگاه كُلورادو كه منجمي آماتور است، نزديك‌بيني شبانه را به نزديك‌بيني ابزاري (Instrument Myopia) مربوط مي‌داند كه هم به لحاظ روان‌شناسي و هم به لحاظ فيزيولوژي اتفاق مي‌افتد و سبب مي‌شود، زماني كه محرك قويِ بينايي وجود ندارد، چشم ما ناخودآگاه بر اجسام نزديك كانوني كند. باوِن اضافه مي‌كند، از آنجايي كه توانايي ديد نزديك بيشتر افراد با افزايش سنّ ضعيف مي‌شود، نزديك‌بيني شبانه نيز با افزايش سنّ كاهش مي‌يابد. به همين سبب برخي منجمان آماتور ميانسال و پير به وضوح مشاهده كرده‌اند كه نزديك‌بيني شبانه چشمانشان كاهش يافته است. باون مي‌گويد كاهش ۵/۰ يا ۷۵/۰ ديد از روز به شب امري طبيعي است؛ او حتي گاهي براي بيماران خود عينك ويژهِ رانندگي در شب تجويز مي‌كند.
استاد چشم پزشكي از دانشگاه اينديانا خطاي رنگي چشم را مقصر مي‌داند. او مي‌گويد كه چشم انسان رنگ‌هاي مختلف نور را در فواصل مختلفي از قرنيه چشم كانوني مي‌كند. علاوه‌بر آن، سلول‌هاي استوانه‌اي، كه در پيرامون شبكيه قرار دارند و بخش اعظم بينايي در شب را بر عهده دارند، به نور كمي آبي‌تر از آنچه سلول‌هاي مخروطي -‌كه در وسط شبكيه‌اند و ديد روز بر عهده آنهاست- به آن حساس‌اند، حساسيت دارند. گرچه اختلاف طول موج قُلهِ حساسيت سلول‌هاي استوانه‌اي و مخروطي چشم حداكثر به ۵۰ نانومتر (تقريباً ۱/۰ طول موج نور زرد) مي‌رسد، همين مقدار كم، زماني كه با خطاي رنگي ذاتي چشم تركيب شود، مي‌تواند ۵/۰ ديوپتر نزديك‌‌بيني شبانه به وجود آورد.
نظريه سوم متعلق به دو دانشمندي است كه به چشم به ديد ابزاري اپتيكي نگاه مي‌كنند. آنها علت نزديك‌بيني شبانه را در خطاي كروي چشم مي‌دانند. خطاي كروي زماني افزايش مي‌يابد كه مَردمك چشم كاملاً باز شود؛ پديده‌اي كه در شب و در نورِ كم رخ مي‌دهد. پرتوهايي كه از لبهِ عدسي چشم مي‌گذرند، به علت خطاي كروي عدسي چشم، در فاصله‌اي دورتر از پرتوهايي كه از مركز مردمك گذشته‌اند، كانوني مي‌شوند.

منبع:مجله نجوم

(امیرحسین)

The perfectly picturesque spiral galaxy known as Messier 81, or M81, looks sharp in this new composite from NASA's Spitzer and Hubble space telescopes and NASA's Galaxy Evolution Explorer. M81 is a "grand design" spiral galaxy, which means its elegant arms curl all the way down into its center. It is located about 12 million light-years away in the Ursa Major constellation and is one of the brightest galaxies that can be seen from Earth through telescopes
The colors in this picture represent a trio of light wavelengths: blue is ultraviolet light captured by the Galaxy Evolution Explorer; yellowish white is visible light seen by Hubble; and red is infrared light detected by Spitzer. The blue areas show the hottest, youngest stars, while the reddish-pink denotes lanes of dust that line the spiral arms. The orange center is made up of older stars

(امیر حسین)

بیشتر آنها در کمربندی بین مدار مریخ و مشتری قرار گرفته اند. این کمربند بیش از 200  سنگ آسمانی با قطری بیش از 100 کیلومتر دارد. دانشمندان تخمین می زنند که قریب به 750.000 سنگ آسمانی با قطر بیش از 1 کیلومتر و میلیونها قطعه کوچکتر در این کمربند حضور دارند. میانگین دمای سطح این اعضای منظومه شمسی 73- درجه سانتیگراد است.

ستاره شناسان به درستی منشاء این اجرام را نمی دانند. بر اساس تئوری های اولیه، بیشتر سنگهای شناخته شده  تکه ای از باقیمانده  یک جرم بزرگترند. این اجرام از زمان تشکیل سیارات باقی مانده اند. در جاهای دیگر از منظومه شمسی، اجرام با یکدیگر متصل شده و سیارات و اقمار را تشکیل داده اند.

ابعاد

تنوع ابعاد در سنگهای آسمانی بسیار زیاد است. بزرگترین و نخستین سنگ شناخته شده، سرس (Ceres)، در سال 1801 کشف شد. قطر آن 933 کیلومتر است. به نظر می رسد جرم سرس به اندازه جرم یک سوم از کل سنگهای آسمانی باشد. یکی از کوچکترین سنگهای آسمانی که در سال 1991 کشف شد و 1991بی ای (1991 BA) نام گرفت، قطری تنها معادل 6 متر دارد.

 ترکیب بندی

مطالعاتی که بر روی نور بازتابانده شده از سطح سنگهای آسمانی صورت گرفته ، اطلاعاتی درباره ترکیب بندی آنها به ما داده است. ستاره شناسان این سنگها را بر اساس ترکیب بندیشان به دو دسته کلی تقسیم کرده اند. یک گروه آنهایی هستند که در قسمت بیرونی کمربند قرار گرفته اند. این سنگها غنی شده از کربن می باشند. ترکیب بندی آنها از زمان شکل گیری منظومه شمسی تغییر زیادی نکرده است. گروه دیگر سنگهایی هستند که در قسمت درونی کمربند جای دارند. آنها سرشار از مواد معدنی هستند. این گروه از سنگهای آسمانی از مواد مذاب شکل گرفته اند.

اندازه گیری سنگهای آسمانی

از دهه 1990، ستاره شناسان به سه روش ابعاد سنگها را مشخص می کنند. در روش اول، آنها از تلسکوپ برای تشخیص فاصله سنگ آسمانی تا خورشید، مقدار بازتاب نور و مقدار حرارتی که سنگ متساطع می نماید، استفاده می کنند. مقدار نور یا حرارتی که به زمین می رسد به اندازه و فاصله سنگ آسمانی تا خورشید بستگی دارد.  بنابراین محاسبه فاصله و نور، بیانگر ابعاد سنگ است. در روش دوم، هنگامیکه سنگی از مقابل ستاره ای عبور کند، ستاره شناسان با تلسکوپ آنرا زیر نظر می گیرند و در روش سوم از رادیو تلسکوپ یا تلسکوپ رادیویی برای تهیه تصویری از سنگ آسمانی استفاده می شود.

در سال 1991، دانشمندان روش چهارم را نیز برای این منظور به کار گرفتند. روش چهارم مشاهده از فاصله نزدیک است که توسط تلسکوپ های فضایی صورت می گیرد. در آن سال سفینه ایالات متحده، "گالیلو"، نخستین عکس دقیق از یک سنگ آسمانی را تهیه کرد. این سنگ گاسپرا (Gaspra) نامیده می شد و ابعاد آن 19*12*11 کیلومتر بود.

در سال 1969، ناسا سفینه نییر(Near Earth Asteroid Rendezvous (NEAR)) را ارسال کرد. این سفینه در سال 1997 به  فاصله 1216 کیلومتری سنگ آسمانی به نام متیلد (Mathilde) قرار گرفت. یک سال پس از آن این سفینه به فاصله 2378 کیلومتر از سنگ آسمانی اروس (Eros) فرستاده شد. در فوریه 2000 سفینه نییر در مداری حول اروس قرار گرفت. در سال 2001،  برای یادبود شومیکر(Shoemaker)، ستاره شناس آمریکایی،  نام سفینهء نییر به نییر شومیکر تغییر پیدا کرد. در فوریه 2001، نییر شومیکر نخستین سفینه ای بود که بر سطح یک سنگ آسمانی فرود آمد.

مدار

بیشتر سنگهای آسمانی در یک کمربند، مدارهای بیضی شکلی را دنبال می کنند. گروه های سنگهای آسمانی که در یک مدار قرار دارند را به یاد کیوتسوگو هیرایاما، ستاره شناس ژاپنی که برای نخستین بار آنها را کشف کرد، خانواده های هیرایاما می نامند.

بسیاری از سنگها، در مدارهایی خارج از کمربند سنگهای آسمانی قرار دارند. برای مثال تعدادی از سنگها که تروجن (Trojan) نام دارند در مداری که سیاره مشتری آنرا طی می کند، حرکت می کنند. سه گروه از سنگها به اسامی آتن (Aten)، آمور (Amor) و آپولو (Apollo) در قسمت داخلی منظومه شمسی می باشند و اصطلاحا سنگهای همسایه زمین یا نزدیک به زمین نامیده می شوند. برخی از همین سنگها گاهی مدار مریخ را قطع می کنند و برخی دیگر گاهی وارد مدار زمین می شوند.

برخورد سنگهای آسمانی

بسیاری از دانشمندان بر این باورند که در 65 میلیون سال پیش یکی از سنگهای نزدیک به زمین با این سیاره برخورد کرده و ضمن ایجاد تغییرات وسیع آب و هوایی به انقراض دایناسورها منجر گردیده است. این شهاب سنگ چاله ای بزرگ به نام چیکشولوب (Chicxulub) در مرکز شبه جزیره یوکاتان مکزیک به قطر 300 کیلومتر ایجاد کرده است.

در سال 1908، یک شیء در ارتفاع 10 کیلومتری رودخانه تونگوسکا (Tunguska) در سیبری منفجر شد. این احتمالات وجود دارد که این شیء هسته یک دنباله دار، یک شهاب سنگ بزرگ و یا یک سنگ آسمانی کوچک بوده است. به هرحال این انفجار موجب نابودی جنگلها و آتش سوزی منطقه ای به عرض 80 کیلومتر شد.

گرانش سیاره مشتری باعث وقوع تغییرات آهسته ای در مدار سنگهای آسمانی می شود. این تغییرات منجر به برخورد این سنگها با یکدیگر و ایجاد تکه های کوچکتر می گردد و در نتیجه احتمال برخورد آنها باهم بیشتر و بیشتر می شود. گاهی برخی از این تکه ها به شکل شهاب سنگ وارد جو زمین می شوند.

منبع : آسمان پارس

( امیر حسین )

ستاره شناسان دنباله دارها را بر حسب زمانیکه برای یکبار گردش به دور خورشید در مدار خود صرف می کنند، طبقه بندی می نمایند. دنباله دارهای دوره کوتاه کمتر از 200 سال زمان برای گردش در مدارشان نیاز دارند و دنباله دارهای دوره بلند بیش از 200 سال زمان برای یکبار گردش خود به دور خورشید صرف می کنند.

ستاره شناسان در مورد دنباله دارها بر این باورند که آنها باقیمانده مجموعه ای از گاز، یخ، سنگ و غبارند که حدود 6/4 بیلیون سال پیش در منطقه بیرون سیارات شکل گرفتند. بعضی از دانشمندان معتقدند که تعدادی دنباله دار، آب و مولکولهای کربنی لازم برای تشکیل حیات در زمین را به این سیاره آورده اند.

قسمتهای مختلف یک دنباله دار

هسته دنباله دارها یک توپ از یخ و ذرات غبار سنگی است که شبیه به یک گلوله برفی کثیف می باشد. یخ هسته دنباله دار عمدتا از آب منجمد تشکیل شده است اما ممکن است مواد منجمد دیگری نظیر آمونیا، دی اکسید کربن، مونوکسید کربن و متان نیز در آن وجود داشته باشد. دانشمندان تصور می کنند که هسته برخی از دنباله دارها ترد و شکننده است، چراکه آنها شماری دنباله دار پیدا کرده اند که بدون هیچ دلیل واضحی خرد شده اند.

با نزدیک شدن دنباله دار به قسمتهای داخلی منظومه شمسی، گرمای خورشید منجر به تبخیر قسمتی از یخ موجود در سطح هسته دنباله دار شده و ذرات غبار و گاز با فشار از دنباله دار به فضا خارج می گردند و به این شکل قسمت گیسو را شکل می دهند. پرتوهای خورشید، ذرات غبار را از قسمت گیسو به بیرون هل می دهند. این ذرات سبب تشکیل دم غباری دنباله دار می شود. به طور همزمان، بادهای خورشیدی – که جریانی با سرعت بسیار زیاد از ذرات باردار الکتریکی می باشد – بخشی از گازهای دنباله دار را به یون (ذرات بار دار) تبدیل می کند. این یونها نیز به بیرون از گیسو جریان پیدا کرده و دم یونی را شکل می دهند. از آنجائیکه دمهای دنباله دارها توسط پرتوها و بادهای خورشیدی جارو زده می شوند، همیشه در جهت مخالف خورشید قرار می گیرند.

اینگونه تصور می شود که قطر هسته بیشتر دنباله دارها حدود 16 کیلومتر یا کمتر است. قطر برخی از گیسوها می تواند به 6/1 میلیون کیلومتر برسد. برخی از دمها نیز در مسافتی معادل 160 میلیون کیلومتر گسترده می شوند.

زندگی یک دنباله دار

دانشمندان فکر می کنند،  دنباله دارهای دوره کوتاه از کمربند کویپر که در آنسوی مدار سیاره پلوتو قرار دارد، می آیند. کشش گرانشی سیارات خارجی منظومه شمسی می تواند بر این اجرام تاثیر گذاشته و آنها را به درون منظومه شمسی بکشاند.  دنباله دارهای دوره بلند از ابر اورت می آیند. مجموعه ای از اجرام در فاصله ای هزار برابر فاصله پلوتو از خورشید که مانند کره ای منظومه شمسی را در بر گرفته است. فعل و انفعالات گرانشی ستارگان در حال گذر، باعث می شود که این اجرام یخی به درون منظومه شمسی راه یابند.

هر بار که یک دنباله دار وارد منظومه شمسی می شود، قسمتی از یخ و غبار خود را از دست می دهد. گاهی قسمتی از دنباله آنها پس از ورود به جو زمین به شکل شهاب سنگ درآمده و در اتمسفر زمین می سوزد. در نهایت بعضی از دنباله دارها همه یخ خود را از دست می دهند. آنها از هم می پاشند و تبدیل به ابری از غبار می شوند و یا به صورت اجرام غیر فعالی نظیر سنگهای آسمانی در می آیند.

مدارهای بلند بیضی شکل دنباله دارها می توانند از مدارهای تقریبا دایره ای سیارات عبور کنند. در نتیجه، گاهی دنباله دارها با سیارات و اقمار آنها برخورد میکنند. بسیاری از چاله های برخوردی در منظومه شمسی به دلیل برخورد همین دنباله دارها ایجاد شده اند.

مطالعه دنباله دارها

بسیاری از نکاتی که دانشمندان امروزه درباره دنباله دارها می دانند، از مطالعه گسترده دنباله دار هالی (Halley) که در سال 1986 از نزدیکی زمین گذر کرد، به دست آمده است. پنج فضاپیما در نزدیکی هالی قرار گرفتند و اطلاعاتی را در مورد شکل ظاهر و ترکیبات شیمیایی آن جمع آوری کردند. چندین کاوشگر نیز به قدری به آن نزدیک شدند که بتوانند هسته آن که به طور معمول با گیسو پوشانده شده بود را مورد بررسی قرار دهند. از اطلاعات به دست آمده مشخص شد که هسته هالی سیب زمینی شکل و حدود 15 کیلومتر طول دارد. این هسته به طور مساوی متشکل از یخ و غبار بود. حدود 80 درصد از بخش یخی آن آب منجمد و 15 درصد از آن مونوکسید کربن منجمد بود. 5 درصد باقیمانده نیز شامل دی اکسید کربن منجمد، متان و آمونیا می شد. دانشمندان معتقدند که دیگر دنباله دارها از نظر شیمیایی شبیه به هالی می باشند.

دانشمندان به طور غیر منتظره ای متوجه شدند که رنگ هسته دنباله دار هالی، سیاه و کاملا تیره است. آنها فهمیدند که هسته یخی این دنباله دار و یا شاید اغلب دنباله دارها، با پوسته سیاهی از غبار و سنگ پوشیده شده است. این دنباله دارها تنها زمانی گازهای درون خود را با فشار خارج می کنند که سوراخهای موجود در این پوسته سیاه به سمت خورشید قرار گیرد.

دنباله دار دیگری که توسط دوربینهای فضاپیما مشاهده شده، دنباله دار برلی (Borrelly) است. فضاپیمای "اعماق فضای 1" در سال 2001، هسته برلی را که تقریبا نصف هسته هالی است مشاهده کرد. هسته این دنباله دار نیز به شکل سیب زمینی است و دارای پوسته ای سیاه می باشد. مانند هالی، این دنباله دار نیز تنها زمانی گازهای درون خود را بیرون می ریزد که سوراخهای پوسته آن رو به خورشید قرار گرفته باشند.

در سال 1994، ستاره شناسان دنباله داری به نام شومیکر-لوی 9 (Shoemaker-Levy 9) که تکه تکه شده بود و با سیاره مشتری برخورد نمود را مشاهده کردند. یکی از فعالترین دنباله دارهای 400 سال اخیر، هال – باپ (Hale-Bopp) نام دارد که در سال 1997، از فاصله 197 میلیون کیلومتری زمین گذر کرد. البته این برای یک دنباله دار فاصله کمی نیست اما به دلیل هسته غیر عادی و بسیار درخشان، این دنباله دار با چشم غیر مسلح نیز قابل رصد بود. تخمین زده شده است که قطر هسته آن بین 40 تا 50 کیلومتر بوده است.

در سال 2004، فضاپیمای آمریکایی غبار ستاره (Stardust) به نزدیک هسته دنباله دار وایلد2 (Wild 2) رفت و اطلاعاتی را از گیسوی این دنباله دار جمع آوری نمود. همچنین در همان سال، آژانس فضایی اروپا فضاپیمای رزتا (Rosetta) را که قرار است در سال 2014 به مدار دنباله دار چاریومف- گراسیمنکو (Churyumov-Gerasimenko) برسد، ارسال کرد. رزتا یک کاوشگر کوچک با خود حمل می کند که برای فرود در هسته این دنباله دار طراحی شده است.

منبع : آسمان پارس

( امیر حسین )

دومین جشنواره ساعتهای آفتابی

شاخه آماتوری انجمن نجوم ایران دومین جشنواره ملی ساعتهای آفتابی را 31 خرداد ماه جاری برگزار خواهد کرد. از آنجاییکه این شاخه قصد دارد برنامه این جشنواره تبدیل به رویدادی ملی در سراسر کشور شود لذا از همه گروهها و انجمن های علمی علاقمند کشور دعوت می نماید تا با توجه به اهداف این برنامه ترویجی ، این برنامه را در مراکز خود برگزار نمایند و درهمین حال شاخه آماتوری انجمن نجوم ایران آمادگی کامل خود را برای انجام هرگونه همکاری و حمایت از گروههای برگزاری اعلام می کند. جشنواره ساعتهای آفتابی با هدف احیای سنت ساخت و استفاده از ساعتهای آفتابی به عنوان وسیله ای علمی که ترکیبی از هنر، علم و فرهنگ بوده و ریشه چند هزار ساله در تاریخ تمدن های گوناگون بشر داشته و در ایران و به ویزه در دوره تمدن اسلامی به اوج شکوفایی رسیده است از سال گذشته اقدام به برگزاری جشنواره ساعتهای آفتابی در روز 31 خرداد ماه یا انقلاب تابستانی ، نموده است. این جشنواره در تلاش است تا با ایجاد علاقه باعث افزایش ساخت ساعتهای آفتابی در کشور  وهمچنی یاد آوری شکوه علمی تمدن ایرانی شود و از سوی دیگر باعث گردد تا جستجویی ملی برای شناخت و یافتن ساعتهای آفتابی فراموش شده ای که روزگاری بر دیوار مساجد یا بازارها یا منازل قدیمی نصب بوده اند اتفاق بیفتد. به همین منظور این جشنواره جوایزی را برای افراد یا گروههایی که اقدام به ساخت ساعت، یا نصب آن در مراکز عمومی و همچنین معرفی ساعتهای فراموش شده می نمایند در نظر گرفته است. با توجه به این اهداف از همه گروهها دعوت شده است تا ضمن سامان دهی برنامه هایی برای بزرگداشت این روز به عنوان یکک نماد گزارش هایی از برگزاری این مراسم را پیش و بعد از آن برای شاخه آماتوری انجمن ارسال نمایند تا امکان اطلاع رسانی عمومی این برنامه فراهم آید. علاقمندان می توانند غلاوه بر ارسال برنامه های خود تصاویر و پوسترهایی از ساعتهای آفتابی ساخته شده را نیز به انجمن نجوم ایراناستف ارسال دارند تا ضمن شرکت در مسابقه این جشنواره از این اطلاعات برای تکمیل داده های مربوط به ساعتهای افتابی در ایران اده گردد. قابل ذکر است در تهران نیز برنامه ویژه ای در این روز برگزار خواهد شد که جزییات این برنامه و دیگر برنامه هایی که در سراسر ایران برگزار می شود به زودی در همین سایت منتشر می شود. علاقمندان برای ارسال اطلاعات خود و همچنین هر گونهرسشی می توانند به نشانی الکترونیکی info@asiac.ir نامه بفرستند و یا با دفتر انجمن نجوم ایران تماس بگیرند   منبع : ASIAC

   جمع آوری شده توسط :مهران

اين مجوز بنا به در‌خواست دانشگاه شيراز و پس از انجام بررسي‌هاي فني و كارشناسي توسط كميته صدور مجوز سازمان فضايي ايران، جهت دريافت داده‌هاي ماهواره AQUA با توان تفكيك مكاني پايين صادر شد و كليه مراحل نصب، راه‌اندازي و بهره‌برداري از آن نيز با نظارت كارشناسان اين سازمان انجام خواهد گرفت. همچنين بر اساس توافق حاصله وبه منظور تكميل آرشيو ملي داده‌هاي ماهواره‌اي كشور، يك نسخه كامل از داده‌هاي اخذ شده توسط اين ايستگاه به سازمان فضايي ايران ارسال خواهد شد.